Reklam Alanı
Reklam Alanı
Yaşam 330 0

Geleneksel Afyon Kültürünün Sıra Sofrası

Paylaş:

✔ Geleneksel Afyon Kültürünün Sıra Sofrası

🌱 Afyonkarahisar mutfağı geleneksel lezzetleriyle son derece zengin bir mutfağımızdır. Şehre adını veren ve hamur işlerinin vazgeçilmezi haşhaş ve haşhaş yağının kullanımı oldukça yaygındır. Haşhaşlı lokul, haşhaşlı lokum, haşhaş ezmesi, haşhaş helvası bunlardan bazılarıdır.

🌱 Patlıcan da Afyonkarahisar mutfağında önemlidir. Geleneksel “patlıcan böreği” de bunların başında gelir.

🌱 Afyonkarahisar’ın “sıra yemekleri”, halk kültürünün çeşitliliğini ortaya koyan yemek ziyafetidir. Belli bir sırayı takip etmesi nedeniyle bu isimle anılır.

✔ Sıra yemeği nedir? Ne zaman verilir?

🌱 Afyon’da sıra yemekleri misafirlere genellikle; doğum ve ad koyma, ölüm (taziye), zinardı, oğlan kınası, güveyi koyma, el öpme ve çeyiz indirme, sünnet düğünü, hacı yemeği, gezek davetlerinde verilir.

*Sıra yemeklerinde “meydan sofrası” denilen 12 kişilik büyük bir sofra hazırlanır.

*Sofraya “peşkir” denilen uzun kumaş peçeteler sıralanır.

*Meydan sofrasında herkes aynı kaptan yemek yediği için ayrı ayrı tabaklar kullanılmaz.

*Bu sofranın etrafına misafirler yaşları dikkate alınarak otururlar.

*En az 40-50 kişilik sıra yemeği hazırlanan davet evinde iki-üç sofra kurulur ve her sofraya misafirlere ikramda bulunmak üzere (buyur etmek için) ev halkından birer kişi oturur. 

*Sıra yemekleri sıra ile misafirlere ikramı yapılır. Pirinç çorbası, bütüm et (Bütün et), musakka (nohutlu patlıcan ya da kabak musakkası), muhallebi, paça veya nohutlu tavuk yahnisi, taze fasulye, baklava veya kaymaklı ekmek kadayıfı, bamya, mevsimine göre meyve ikramı yapılır.

✔ Sünnet düğünü ve hac öncesi veya sonrası verilen davetlerde

🌱 Çorbanın ardından Afyon kebabı, pilav üstü kavurma gibi et yemekleri servisi yapılır.

🌱 Daha sonra mevsime göre sebze çeşitleri, börek ve vişne hoşafı, kaymaklı ekmek kadayıfı, baklava, irmik helvası, hurma tatlısı gibi tatlılarla sıra yemeğine devam edilir.

✔ Sıra yemeği ne zaman sona erer?

🌱 Sıra yemekleri bamya, meyve ya da sütlü tatlı yenilmesi ve yemek duası yapılmasıyla sona erer.

🌱 Sıra yemeğinde verilen yemeklerin fazla sayıda olmasının yaratacağı sindirim sorunlarını gidermek amacıyla, yemeklerin sonunda bamyanın ikram edilmesi Afyonkarahisar yemek kültürünün önemli bir farklılığıdır.

✔ Sıra yemeğinde ne değişti?

🌱 Günümüzde, sıra yemeklerinden paça ve nohutlu tavuk yahnisi çıkarılmıştır. Yakın zamanlarda sıra yemeklerinde, çorba, Afyon kebabı, musakka, dolma (yaprak sarma), muhallebi, taze fasulye, tatlı (ekmek kadayıfı, baklava, tel kadayıf) ve bamya ikram edilmeye başlanmıştır.

✔ Afyonkarahisar yemek kültüründe, yemekleri şöyle gruplandırabiliriz

A) Buğdaydan Yapılan Yiyecekler

1) Bulgur yemekleri

2) Düğün yemekleri (Çullama köfte, sulu köfte, iliba’da dolması, sırt dolması) 

3) Göce yemekleri (Göce köftesi, göce tarhanası, keşkek) 

4) Hamur işleri ( Arabaşı, ağzıaçık, bükme, börek, bazlama, börek kenarı, haşhaşlı börek, ikiz börek, katmer, ocak bükmesi, şepit, cızdırma, cücü, çörek, nohut çöreği, dolama, ev hamuraşı ev makarnası, nuska hamuraşı, sakala çarpan, velense hamuraşı, miyane çorbası övme, peksimet, ak pide, haşhaşlı pide, katıklı pide, yalım pidesi, halka pişi, lokma pişi, düz pişi).  

 B) Et Yemekleri  

1) Parça et, yoğurtlu et 

2) İşkembe yemekleri (çorba, kıyma, kızartma, söğüş, tas eti. ) 

3) Özbek pilavı

4) Paçık 

C) Sebze Yemekleri  

1) Afyon salatası, 

2) Patlıcan yemekleri (Patlıcan böreği, bütün (parça) et patlıcan, yanı yarma,nohutlu patlıcan, kavurmalı patlıcan kebabı, patlıcan küllemesi, patlıcan dolması, yoğurtlu sarımsaklı patlıcan kızartması, imam bayıldı, patlıcan köftesi, patlıcan çöp kebabı, patlıcan ezmesi, patlıcan pilakisi, etli patlıcan sarması, etli patlıcan yahnisi, patlıcan doğraması, patlıcanlı pilav, patlıcan oturtma, hünkar beğendi, patlıcan gömmesi, patlıcan turşusu, patlıcan sırt dolması.) 

3) İlibada dolması, 

4) Sırt dolması, 

5) Şakşuka, 

6) Zürbiye,


Paylaş:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir